CPB: hogere kansspelbelasting levert minder op dan gedacht

Geplaatst: bijgewerkt: auteur Ingeborg PostemaIngeborg

Een hogere kansspelbelasting vult de schatkist minder dan vooraf op papier staat. Het Centraal Planbureau (CPB) rekent bij een tariefwijziging met een gedragseffect van 20 procent. Eerste praktijkcijfers na de verhoging van 1 januari 2025 komen volgens het planbureau in de buurt van die schatting.

Bij een statisch geraamde extra opbrengst van 100 miljoen euro blijft door veranderd gedrag dus ongeveer 80 miljoen euro over. Die rekensom zegt niets over het aantal spelers dat naar een illegaal casino vertrekt. Minder gokken, lagere inzetten, spelen bij buitenlandse aanbieders en een kleiner legaal aanbod vallen allemaal binnen hetzelfde percentage.

Cpb Gedragseffect Kansspelbelasting

Spelers haken af of zoeken ander aanbod

De meeste kansspelaanbieders betalen belasting over hun brutospelresultaat: de inzetten van spelers min de uitgekeerde prijzen. Sinds 1 januari 2026 bedraagt het Nederlandse tarief 37,8 procent. Op onze pagina over de kansspelbelasting in Nederland staat hoe de heffing voor spelers en aanbieders werkt.

Een casino kan hogere kosten voor een deel doorberekenen. Spelen wordt dan feitelijk duurder, bijvoorbeeld doordat gemiddeld minder als prijs teruggaat naar spelers. Het CPB noemt vier mogelijke reacties: mensen gokken minder vaak, zetten minder geld in, wijken uit naar illegaal aanbod en bij buitenlandse kansspelaanbieders spelen.

Het rapport verwijst naar eerder onderzoek van de Kansspelautoriteit (Ksa). Voor een belangrijk deel van de markt voor online gokken vond de toezichthouder een prijselasticiteit van min 0,55. Dat cijfer beschrijft hoe de vraag reageert wanneer de prijs verandert. Het vertelt niet hoeveel spelers bij één bepaald casino vertrekken of bij welk spel de inzet daalt.

Ook aan de kant van de casino’s kan de markt veranderen. Sommige aanbieders kunnen een belastingverhoging niet volledig opvangen of doorberekenen. Hun winstgevendheid daalt dan. Als een aanbieder stopt of zijn aanbod verkleint, telt ook dat mee in het gedragseffect.

Opbrengsten uit 2025 sluiten aan bij de rekenregel

De 20 procent is geen nieuw alarmcijfer. Het CPB en het ministerie van Financiën gebruikten het al als vaste rekenregel. Voor het nieuwe rapport zijn de maandelijkse belastingopbrengsten uit de eerste helft van 2025 naast die uit het vierde kwartaal van 2024 gelegd. Daar kwam opnieuw een effect in de buurt van 20 procent uit. Een afzonderlijke berekening van de Ksa en het ministerie van Financiën gaf volgens het CPB een vergelijkbaar resultaat.

Meer nauwkeurigheid is er voorlopig niet. De meetperiode is kort en op 1 oktober 2024 veranderden ook de regels voor speellimieten en verantwoord spelen. Die maatregelen kunnen het brutospelresultaat eveneens hebben verlaagd. Een vergelijking met eerdere kwartalen zou de invloed van belasting en speelregels door elkaar laten lopen.

Geen bewijs dat 20 procent illegaal gaat gokken

Het onderzoek verdeelt de 20 procent niet over de verschillende oorzaken. Er staat dus geen percentage in voor de hoeveelheid spelers of geld die naar illegale casino’s is verdwenen. Uitwijken naar illegaal en buitenlands aanbod is één van de reacties die het CPB noemt.

Ook kanalisatie vraagt om een precieze uitleg. Het aandeel spelers dat uitsluitend legaal gokt kan hoog blijven, terwijl een kleiner deel van al het vergokte geld bij vergunninghouders terechtkomt. Ons eerdere artikel over de omzet van illegale online casino’s laat zien waarom die twee metingen een ander beeld kunnen geven.

Het hoofdstuk over de kansspelbelasting staat op pagina 39 van het officiële rapport Gedragseffecten belastingmaatregelen. Het CPB houdt vast aan de rekenregel van 20 procent totdat een langere meetperiode een nauwkeuriger schatting mogelijk maakt.

Gepubliceerd op .